DOANH NHÂN KHƯƠNG ĐỨC SỸ VỚI SỰ NGHIỆP “TRỒNG NGƯỜI”

Dòng họ Khương ở Việt Nam có từ thời Bắc thuộc; tuy dân số không nhiều nhưng có truyền thống khoa bảng vẻ vang với nhân vật kiệt xuất là Khương Công Phụ (731-805) đỗ đầu khoa thi Trạng nguyên, làm đến chức Tể tướng thời nhà Đường.

Phát huy truyền thống hiếu học của Khương tộc, gia đình doanh nhân Khương Đức Sỹ - Giám đốc Công ty TNHH Xây dựng Tây Phương Phú Thọ, đã chăm chút, ươm mầm để có hoa thơm trái ngọt từ sự nghiệp “trồng người”.

Ông Khương Đức Sỹ với Thủ tướng Phạm Minh Chính tại Hội nghị người cao tuổi tiêu biểu làm kinh tế giỏi toàn quốc (năm 2023)

Doanh nhân Khương Đức Sỹ tại chương trình vinh danh Gương sáng doanh nhân đất Việt năm (2022)

Năm 1975, ông Khương Đức Sỹ rời quê lên Phú Thọ làm ăn. Sau khi tạo lập được cơ sở vật chất nền tảng ban đầu, năm 1993, ông Sỹ đưa vợ con từ Làng Yên, xã Thạch Xá, huyện Thạch Thất, tỉnh Hà Tây (cũ) - lên định cư, lập nghiệp ở huyện miền núi Yên Lập, tỉnh Phú Thọ.

Sống cùng đồng bào dân tộc thiểu số - nơi mà trước đây, do điều kiện kinh tế khó khăn, nhận thức hạn chế nên việc đầu tư cho giáo dục, cho việc học của con em mình chưa được các gia đình thực sự coi trọng; ông bà Khương Đức Sỹ - Nguyễn Thị Thêm đã sớm coi sự học là “gia sách” hàng đầu để các con “nên thợ, nên thầy”.

Có thể nhà chưa lớn, tiện nghi sinh hoạt còn chưa đủ, nhưng họ quyết không để con cháu thất học. Lấy tấm gương cần kiệm, chịu khó, siêng năng của chính mình, ông bà bảo ban con cháu chăm học, chăm làm để lập thân, lập nghiệp. Chẳng đợi khi kinh tế đủ đầy, ngay cả lúc khó khăn, túng thiếu; ông bà luôn lấy việc học của các con là ưu tiên hàng đầu…

Tinh thần hiếu học của các con cùng sự đầu tư, động viên khuyến học, khuyến tài của bố mẹ và cùng đó là sự tận tâm giảng dạy, động viên, khích lệ của các thầy cô, các nhà trường đã làm nên “hoa thơm, trái ngọt”.

Năm người con của ông bà đều là những học sinh giỏi giang của trường tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông; đều trúng tuyển và tốt nghiệp các trường đại học, đã có sự nghiệp riêng ổn định. Trong đó, 4 anh chị đã lập gia đình; các con dâu, rể đều đăng đối với chồng, vợ mình về học vấn. Cậu con trai út Khương Quý Bảo sinh năm 2003, từng là học sinh Trường THPT Yên Lập, sau khi tốt nghiệp đại học FPT đang tạo sự bứt phá cho mình ở lĩnh vực AL ứng dụng…

Ông Khương Đức Sỹ dâng hương tưởng niệm danh nhân Khương Công Phụ.

Doanh nhân Khương Đức Sỹ luôn tâm đắc câu thơ trong Bảo kính cảnh giới bài 46 của Nguyễn Trãi: “Nên thợ, nên thầy vì có học/ No ăn, no mặc bởi hay làm”.

Bà Nguyễn Thị Thêm - người vợ hiền, mấy mươi năm qua là "nội tướng" gia đình để chồng phát triển Công ty Xây dựng Tây Phương Phú Thọ.

Gia đình ông Khương Đức Sỹ hiện trú tại khu Tân An 4 xã Yên Lập, tỉnh Phú Tho. Công ty TNHH Xây dựng Tây Phương do ông làm Giám đốc, tiền thân là Tổ hợp xây dựng Xuân Thủy được thành lập năm 1986, đến nay đã có quá trình hoạt động chẵn 40 năm với dấu ấn là hàng trăm công trình dân dụng, công nghiệp, giao thông, thủy lợi lớn nhỏ, không chỉ ở địa bàn Yên Lập mà còn ở nhiều nơi thuộc tỉnh Phú Thọ và một số tỉnh lân cận.

Mới đây, cùng tôi đến thăm gia đình ông Khương Đức Sỹ có thầy giáo Hà Thành Hưng – Hiệu Trưởng Trường THPT Yên Lập. Trong khi trò chuyện, thầy Hưng bật mí với tôi: - Bác Khương Đức Sỹ vừa là phụ huynh luôn luôn quan tâm đến việc học của con, vừa nhiệt thành giúp đỡ nhà trường xây dựng cơ sở vật chất. Năm 1991, Tổ hợp Xây dựng Xuân Thủy giúp THPT Yên Lập có được ngôi trường 2 tầng với 3 dãy nhà kiên cố gồm hơn hai chục phòng học khang trang. Sau 35 năm sử dụng, dù mặt tường đã phải sơn lại nhưng toàn bộ kết cấu và các hạng mục xây dựng vẫn bảo đảm vững chắc, an toàn. Năm 2021, doanh nghiệp chuyển đổi từ Xí nghiệp xây dựng Tây Phương thành Công ty TNHH Xây dựng Tây Phương Phú Thọ, thì năm sau - năm 2022, bác Sỹ lại tiếp tục thi công cho trường Nhà đa năng, hoàn thiện cơ sở vật chất để THPT Yên Lập xứng đáng là Trường chuẩn Quốc gia.

Chia sẻ với chúng tôi về hoạt động của Công ty, Giám đốc Khương Đức Sỹ cởi mở cho biết: -40 năm qua, Công ty thi công gần hai trăm công trình, trong đó có tới 119 ngôi trường lớn nhỏ. Đó là 32 trường mầm non, 35 trường tiểu học, 28 trường THCS, 15 trường THPT, 2 trường phổ thông dân tộc nội trú, 5 trung tâm giáo dục thường xuyên, 2 trường dạy nghề. Những ngôi trường được Công ty TNHH Xây dựng Tây Phương Phú Thọ thi công không chỉ thể hiện “cái tâm” và “cơ duyên” của doanh nghiệp với ngành giáo dục - đào tạo mà còn hàm chứa trong đó khát vọng “gieo chữ” nơi đất khó vùng cao của doanh nhân tuổi Giáp Ngọ Khương Đức Sỹ!

Khi biết tin THPT Yên Lập chuẩn bị kỷ niệm 60 năm thành lập, ông Sỹ nhận xét: Tuy là trường miền núi, nơi đa phần là đồng bào dân tộc thiểu số, điều kiện kinh tế - xã hội còn khó khăn, nhưng chất lượng dạy và học của nhà trường có tiến bộ rõ nét. Không phải học sinh “trường chuyên, lớp chọn” như các anh chị nó, nhưng cậu con út nhà tôi và nhiều bạn của nó học ở THPT Yên Lập vẫn đỗ vào trường đại học TOP đầu cả nước. Thật tự hào!

Ông và Sỹ - Thêm cùng các con.

Ông Khương Đức Sỹ tặng tác giả bài viết tập tự truyện mới xuất bản của mình.

Trong các tập sách biểu dương những tấm gương hiếu học, khuyến học khuyến tài do Hội Khuyến học tỉnh Phú Thọ xuất bản, có nhắc tới tấm gương gia đình doanh nhân Khương Đức Sỹ. Đó là một “gia đình hiếu học”, nuôi dạy con cháu đỗ đạt, thành tài. Đó là một “gia đình khuyến học”, trong một “dòng họ khuyến học”, luôn luôn coi trọng việc học hành, động viên khích lệ con cháu trong học tập. Với Quỹ Khuyến học khuyến tài cho con cháu anh chị em ruột trong nhà; cháu nào đạt học sinh giỏi từ cấp huyện trở lên, hoặc đỗ đại học được thưởng từ ½ đến 1 chỉ vàng. Phần thưởng bằng vàng này do gia đình ông bà Sỹ - Thêm đóng góp. Ngoài ra, mỗi năm, gia đình ông Sỹ còn tham gia xây dựng quỹ khuyến học, khuyến tài họ Khương, quỹ khuyến học huyện Yên Lập (cũ) và quê hương Thạch Xá với số tiền vài chục triệu đồng.

Là con cả của một gia đình đông con ở đất trăm nghề Thạch Thất lên khởi nghiệp bằng nghề xây dựng ở Yên Lập, trải bao chìm nổi phận người, doanh nhân Khương Đức Sỹ đã có những thành công. 40 năm qua, Công ty TNHH Xây dựng Tây Phương Phú Thọ là doanh nghiệp uy tín của Yên Lập và Phú Thọ. Giám đốc Công ty được Nhà nước tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Ba, nhiều lần được nhận Bằng khen của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ và một số bộ, ban, ngành; hàng chục lần được nhận giấy khen của tỉnh và huyện; được vinh danh là doanh nhân tiêu biểu thời đại Hồ Chí Minh. Năm 2023, ông Khương Đức Sỹ là một trong số 273 người cao tuổi tiêu biểu toàn quốc làm kinh tế giỏi được vinh danh, khen thưởng.

Với sự nghiệp “trồng người”, gia đình ông Sỹ không những kế thừa xứng đáng truyền thống hiếu học của dòng họ Khương, mà còn nêu tấm gương sáng khuyến học, khuyến tài. Nhìn nhận một cách toàn diện, gia đình doanh nhân họ Khương ở Yên Lập đã có đóng góp đáng kể đối với sự nghiệp “trồng người”, với gần 200 ngôi trường được xây dựng, Công ty xây dựng Tây Phương Phú Thọ đã từng được Bộ Giáo dục và Đào tạo tôn vinh về những cống hiến phát triển giáo dục.

Tháng 7- 2026

Bài & ảnh: NGUYỄN SẢN